Ngoài chuyện nới tốc độ tối thiểu, dự thảo sửa Thông tư 38/2024 còn đụng tới hai điều tài xế đường dài để ý nhất: mỗi loại xe được chạy nhanh nhất bao nhiêu, và phải cách xe phía trước bao xa.
Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến dự thảo thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 38/2024, văn bản quy định tốc độ và khoảng cách an toàn của xe cơ giới, xe máy chuyên dùng. Phần tốc độ tối thiểu ở trạm thu phí, làn nhập và hầm đã có ở bài trước của WLC; bài này đi vào nửa còn lại của dự thảo, nơi các con số chạm thẳng tới chân ga hằng ngày.
Khoảng cách an toàn: bảng mét giữ nguyên
Theo dự thảo, trên cùng một làn, tài xế phải giữ khoảng cách tối thiểu 35 m khi chạy 60 km/h, 55 m ở mức 60–80 km/h, 70 m ở mức 80–100 km/h và 100 m ở mức 100–120 km/h. Đây cũng chính là bốn con số đang áp dụng từ ngày 1/1/2025 theo Thông tư 38 hiện hành.
Con số không đổi dù hồi tháng 9, ở cuộc họp do Bộ Xây dựng chủ trì, nhiều ý kiến cho rằng khoảng cách tính bằng mét rất khó ước lượng khi đang cầm lái. Ông Trần Hữu Minh, Phó Vụ trưởng Vụ Vận tải và An toàn giao thông, khi đó đề xuất bổ sung quy tắc 2 giây, nâng lên 3–4 giây khi giao thông phức tạp. Phía ngược lại, giảng viên Trường Đại học GTVT Đặng Minh Tân lưu ý cách tính bằng mét giúp camera và lực lượng chức năng xác định vi phạm dễ hơn. Bản dự thảo hiện nghiêng về phía thứ hai.
Thay vì đổi đơn vị, dự thảo yêu cầu quy định rõ hơn những điều kiện bất lợi buộc tài xế giãn khoảng cách lớn hơn mức chuẩn trên mặt đường khô ráo, như trời mưa, sương mù, đường trơn, đèo dốc hay tầm nhìn hạn chế.
Biển “Cự ly tối thiểu giữa hai xe” cũng được khoanh vùng lại. Theo dự thảo, biển này chỉ dùng ở đoạn có tốc độ khai thác tối đa dưới 60 km/h; đoạn có mức tối đa từ 60 km/h thì tài xế giữ khoảng cách theo bảng chuẩn ở trên.

Tốc độ tối đa: xe khách 100 km/h, giường nằm 90 km/h
Chuyển sang tốc độ, trên cao tốc từ 4 làn xe trở lên, dự thảo cho xe chở người từ 28 đến 45 chỗ chạy tối đa 100 km/h, còn xe giường nằm dừng ở 90 km/h. Đoạn cao tốc không có làn dừng khẩn cấp liên tục bị giới hạn chung 90 km/h; Bộ Xây dựng dẫn kinh nghiệm nhiều nước dùng khoảng 90 km/h, một số nơi 100 km/h hoặc thấp hơn.
Ra khỏi cao tốc, bộ cho rằng các mức của Thông tư 38 không còn hợp với những tuyến như quốc lộ 1 đoạn qua Hà Nội, vốn dự kiến mở rộng lên 10 làn. Dự thảo đặt mức tối đa 90 km/h trên đường đôi hoặc đường một chiều có từ hai làn xe cơ giới, và 80 km/h trên đường hai chiều hoặc một chiều một làn đối với ô tô đến 28 chỗ, xe tải đến 3,5 tấn.

Thấp nhất là nhóm xe chuyên dùng, dao động 60–90 km/h tùy loại. Ô tô kéo rơ moóc hoặc kéo xe khác, xe trộn vữa, trộn bê tông lưu động, xe xi téc và đầu kéo sơ mi rơ moóc xi téc chỉ được chạy 60 km/h trên đường đôi, 50 km/h trên đường một làn. Với người lái xe con, đây là nhóm xe nên tính trước khi vượt, vì chênh lệch tốc độ trên quốc lộ sẽ còn rõ hơn.
Ước lượng 70 m khi đang chạy bằng cách nào?
Dự thảo chưa có hiệu lực, nên bảng khoảng cách và biển tốc độ hiện hành vẫn là căn cứ để xử lý vi phạm. Mẹo dễ dùng nhất là đổi mét sang giây: ở 90 km/h, xe đi khoảng 25 m mỗi giây, nên 70 m tương đương gần 3 giây. Tính tương tự, giữ khoảng 3 giây với xe phía trước là đủ cho cả bốn mức trong bảng, từ 35 m ở 60 km/h tới 100 m ở 120 km/h.
Cách đếm cũng đơn giản: chọn một cột mốc bên đường, khi đuôi xe trước vừa qua thì bắt đầu đếm, đầu xe mình chạm mốc trước khi đếm xong 3 giây là đang bám quá sát. Một số tuyến cao tốc đã đặt cụm biển 0 m, 50 m, 100 m dọc đường để tài xế tự canh lại cự ly. Gặp mưa hay xuống dốc dài thì cứ giãn thêm, vì đó cũng là điều dự thảo muốn viết rõ ra.
Con số trên giấy vẫn là mét, nhưng thứ giúp tài xế giữ được nó ngoài đường lại là thói quen đếm giây.
• Xem thêm: Đề xuất bỏ tốc độ tối thiểu ở trạm thu phí, cho hầm cao tốc chạy dưới 60 km/h





















