Trước khi mở cửa ô tô, bạn cần nhìn gương chiếu hậu, quay đầu kiểm tra điểm mù rồi mới hé cửa bằng tay xa cửa. Bỏ qua bước này mà gây tai nạn, tài xế có thể bị phạt tới 22 triệu đồng và trừ 10 điểm giấy phép lái xe.
Những vụ mở cửa ô tô hất văng người đi xe máy vẫn lặp lại gần như hằng tuần trên báo. Điểm chung của phần lớn tài xế gây tai nạn là chỉ nhìn phía trước khi dừng xe, rồi mở cửa theo thói quen mà không nhìn ra sau. Trong phố đông xe máy, xe sau có thể đi sát thân ô tô chỉ vài chục centimet, nên một cánh cửa bật ra đột ngột đủ để quật ngã người lái.
Vì sao chỉ nhìn gương là chưa đủ
Gương chiếu hậu ngoài có điểm mù, nhất là vùng sát thân xe phía sau cửa trước. Một chiếc xe máy hay xe đạp ở đúng vùng này sẽ không hiện trong gương, trong khi người lái xe máy lại nghĩ ô tô đang đỗ yên nên không giảm tốc. Ngoài ra, khi xe vừa dừng, tài xế thường đang để ý chuyện khác như tìm chỗ đỗ, nghe điện thoại, nhắc hành khách xuống, nên mắt chưa kịp chuyển ra phía sau.
Hành khách ngồi sau còn dễ mắc lỗi hơn. Họ không có thói quen nhìn gương, lại thường mở cửa ngay khi xe dừng hẳn. Trẻ em ngồi ghế sau là nhóm nguy hiểm nhất nếu không khoá cửa trẻ em.
Mở cửa an toàn theo 4 bước
Bước một, dừng xe sát lề, về số P hoặc kéo phanh tay, tắt máy nếu dừng lâu. Bước hai, nhìn gương chiếu hậu ngoài và gương trong xe để quan sát dòng xe phía sau. Bước ba, quay hẳn đầu qua vai nhìn ra sau để kiểm tra điểm mù sát thân xe.
Bước bốn, mở cửa bằng tay xa cửa. Tài xế ngồi bên trái thì dùng tay phải với sang tay nắm cửa. Động tác này buộc thân người xoay về phía cửa, mắt tự nhiên nhìn ra sau qua khe kính. Cách này được dạy phổ biến ở Hà Lan, nơi xe đạp đi sát ô tô, nên thường được gọi là cách mở cửa kiểu Hà Lan.
Khi đã thấy an toàn, hé cửa khoảng một gang tay, dừng một nhịp để người phía sau kịp nhận ra, rồi mới mở rộng và bước xuống nhanh. Đừng để cửa mở lâu chắn làn đường.
Những sai lầm hay gặp
Sai lầm phổ biến nhất là tin vào cảm biến. Nhiều xe mới có cảnh báo khi mở cửa, dùng radar điểm mù để báo có xe tới gần. Tính năng này hữu ích nhưng không phải xe nào cũng có, và radar có thể không nhận ra xe đạp hay người đi bộ đi sát. Coi nó là lớp bảo vệ thứ hai, không thay được việc quay đầu nhìn.
Sai lầm thứ hai là cho hành khách xuống phía lòng đường. Khi đỗ bên phải đường, hãy để mọi người xuống phía vỉa hè. Với trẻ nhỏ, bật khoá cửa trẻ em ở hai cửa sau và để người lớn mở cửa giúp từ bên ngoài.
Sai lầm thứ ba là dừng xe giữa làn để thả khách rồi mở cửa ngay. Xe máy phía sau thường lách qua cả hai bên, nên cửa phía nào cũng có thể gây va chạm.
Mở cửa ẩu bị phạt bao nhiêu
Theo điểm q khoản 5 Điều 6 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, có hiệu lực từ 1/1/2025, người lái ô tô mở cửa xe, để cửa xe mở không bảo đảm an toàn bị phạt từ 4 đến 6 triệu đồng. Trước đây, theo Nghị định 100/2019, mức phạt chỉ 400.000–600.000 đồng.
Nếu hành vi này gây tai nạn, mức phạt tăng lên 20–22 triệu đồng và người lái bị trừ 10 điểm giấy phép lái xe, theo điểm b khoản 10 và điểm d khoản 16 Điều 6 cùng nghị định. Ngoài tiền phạt, người gây tai nạn còn phải bồi thường thiệt hại, và có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu hậu quả nghiêm trọng.
Thói quen mở cửa bằng tay xa chỉ mất thêm hai giây. Tập vài tuần, động tác quay người nhìn ra sau sẽ thành phản xạ, kể cả khi bạn đang vội.
• Xem thêm: Sương mù sáng sớm: Bật đèn sương mù hay đèn pha, không bật có bị phạt?
